Daarom brengen Ombudsman Rotterdam-Rijnmond (ORR) en de Brede Raad 010 voor de raadsperiode 2026–2030 hun bevindingen samen. ORR onderzoekt klachten over de gemeente, helpt inwoners die vastlopen en doet aanbevelingen om herhaling te voorkomen. De Brede Raad 010 adviseert gevraagd en ongevraagd het college over het beleid voor het sociaal domein en baseert zich daarbij op ervaringen van inwoners. Ieder van ons heeft een eigen, onafhankelijke rol. Vanuit die verschillende rollen komen wij vaak dezelfde problemen tegen.
Met deze oproep richten wij ons gezamenlijk tot de Rotterdamse gemeenteraad en het college. Wij vragen hen de komende vier jaar steeds te kijken wat die keuzes betekenen voor het dagelijks leven van inwoners. Dat vraagt in ieder geval om eenvoudiger toegang, betere samenwerking en reële verwachtingen van wat mensen zelf kunnen regelen.
Zorg dat regelingen hun doel bereiken
Dat inwoners recht hebben op een regeling, betekent nog niet dat zij de ondersteuning ook ontvangen. Wij zien dat mensen inkomensondersteuning mislopen, omdat zij regelingen niet kennen, de aanvraag niet rond krijgen of bang zijn dat zij later geld moeten terugbetalen. In klachten, adviezen en gesprekken komen dezelfde belemmeringen terug: verschillende ingangen, uiteenlopende begrippen, ingewikkelde formulieren en gegevens die steeds opnieuw moeten worden aangeleverd. Daardoor bereikt geld dat bedoeld is voor de dagelijkse uitgaven niet altijd de mensen die het nodig hebben.
Wij vragen de gemeente daarom om inwoners actief te bereiken, bekende gegevens te gebruiken en persoonlijke hulp te bieden als een aanvraag niet lukt. Eenvoudige regelingen en goede begeleiding zijn allebei nodig. Ook de overheid als schuldeiser heeft hierin een verantwoordelijkheid: terugvordering en invordering mogen financiële problemen niet onnodig vergroten.
Laat inwoners niet zelf de samenwerking organiseren Wanneer onderwijs en jeugdhulp niet goed op elkaar aansluiten, kan een kind maandenlang onderwijs missen terwijl ouders zelf blijven bellen en overleggen. Zij weten dan niet wie de benodigde hulp organiseert, wie contact houdt tijdens een wachttijd en bij wie zij terechtkunnen als afspraken niet worden nagekomen. Wij zien dat onduidelijkheid over verantwoordelijkheden gezinnen extra belast, juist op een moment waarop zij ondersteuning nodig hebben.
Ook volwassenen kunnen ondersteuning verliezen terwijl zij die nog nodig hebben. Begeleiding van Rotterdammers met psychische problemen wordt soms beëindigd voordat een stabiele situatie is bereikt. Bij dak- en thuisloosheid kan hulp stilvallen wanneer een andere organisatie het moet overnemen. Als meerdere organisaties betrokken zijn, moet voor de inwoner duidelijk zijn wie verantwoordelijk is, wie het overzicht houdt en wie ervoor zorgt dat hulp niet stilvalt.
Houd rekening met wat mensen aankunnen
Veel procedures veronderstellen dat inwoners zelf brieven begrijpen, formulieren invullen, afspraken bewaken en verschillende organisaties benaderen. In ons werk horen en zien wij dat stress, gezondheid, taalvaardigheid en financiële zorgen sterk bepalen wat iemand op dat moment kan overzien en regelen. Wie moeite heeft met lezen, schulden heeft of ziek is, is niet altijd geholpen met alleen uitleg over wat diegene zelf moet doen. Dan is praktische en persoonlijke ondersteuning nodig.
Ondersteuning moet bovendien praktisch bereikbaar zijn. Inwoners met een beperking ervaren dat losse verbeteringen niet altijd genoeg zijn. Een toegankelijke activiteit of voorziening helpt bijvoorbeeld weinig als iemand er door ontoegankelijk vervoer niet kan komen. Ook informatie, gebouwen en het contact met hulpverleners moeten bruikbaar en bereikbaar zijn. Zulke problemen worden eerder zichtbaar wanneer inwoners zelf kunnen vertellen wat zij nodig hebben. Dat geldt ook voor kinderen en jongeren.
Onze gezamenlijke oproep
Wij zien dat de gemeente en hulpverleners aan verbeteringen werken. Bij sommige aanvragen worden bekende inkomensgegevens al ingevuld. Binnen de schulddienstverlening wordt met integrale teams gewerkt en er zijn initiatieven voor een herkenbaar aanspreekpunt. Dat zijn belangrijke stappen. Tegelijk horen en zien wij dat de bredere opgave blijft: zorgen dat inwoners deze verbeteringen ook in hun dagelijks leven merken.
Wij vragen raad en college om de komende vier jaar de toegang tot ondersteuning verder te vereenvoudigen, samenhangende hulp rond inwoners en gezinnen te organiseren en bij beslissingen uit te gaan van wat mensen daadwerkelijk nodig hebben en aankunnen. Gebruik de ervaringen van inwoners, kinderen en jongeren om regelingen en voorzieningen te verbeteren. ORR en de Brede Raad 010 zullen elkaars bevindingen en zorgen vaker onder de aandacht brengen. De urgentie is concreet. Een gemiste regeling kan een betalingsachterstand veroorzaken. Hulp die stilvalt kan problemen verergeren. En een kind dat thuiszit, mist onderwijs, ontwikkeling en contact met leeftijdsgenoten.
